Гэта від лабараторных даследаванняў, пры якіх адбываецца ацэнка фізіка-хімічных уласцівасцяў і мікраскапічнае даследаванне біялагічнага матэрыялу. Матэрыялам для дадзеных даследаванняў з'яўляюцца мача, кал, макрота, ліквар, аддзяляемае мочапалавых органаў, вадкасці з серозных поласцяў.
ПАКАЗАННІ ДЛЯ ПРАВЯДЗЕННЯ АГУЛЬНАКЛІНІЧНЫХ ДАСЛЕДАВАННЯЎ БІЯЛАГІЧНАГА МАТЭРЫЯЛУ
Агульнаклінічныя даследаванні дазваляюць выявіць захворванні на ранніх даклінічных стадыях, даць урачу інфармацыю аб лакалізацыі, выглядзе і стадыі паталагічнага працэсу, а часам паставіць канчатковы дыягназ, ацаніць эфектыўнасць праведзенага лячэння.
У ЛАБАРАТОРЫІ ВЫКОНВАЮЦЬ:
Даследаванне мачы - важны метад дыягностыкі, які дазваляе своечасова выявіць шматлікія захворванні, у першую чаргу, захворванні мочавыдзяляльнай сістэмы.
Агульны аналіз мачы
гэта вызначэнне фізічных і хімічных уласцівасцяў мачы, мікраскапічнае даследаванне мачавога асадку. Пры гэтым вызначаюцца такія паказчыкі, як колер, пах, празрыстасць, рэакцыя (рН), шчыльнасць, змяшчэнне ў мачы бялку, глюкозы, кетонавых цел, білірубіну і прадуктаў яго метабалізму, аскарбінавай кіслаты. У асадку мачы вызначаецца наяўнасць клетачных элементаў, а таксама соляў.
Даследаванне разавай (ранішняй) порцыі мачы
- Альбумін ў разавай порцыі мачы
- Суадносіны альбумін/крэатынін у разавай порцыі мачы
- Суадносіны бялок/крэатынін у разавай порцыі мачы
- Крэатынін у разавай порцыі мачы
- Мачавіна ў разавай порцыі мачы
- Мачавая кіслата ў разавай порцыі мачы
- α-амілаза ў разавай порцыі мачы
- Панкрэатычная амілаза ў разавай порцыі мачы
- Глюкоза ў разавай порцыі мачы
Даследаванне сутачнай порцыі мачы
- Альбумін ў сутачнай порцыі мачы
- Сутачная пратэінурыя
- Суадносіны альбумін/крэатынін у сутачнай порцыі мачы
- Суадносіны бялок/крэатынін у сутачнай порцыі мачы
- Глюкоза ў сутачнай порцыі мачы
- Мачавіна ў сутачнай порцыі мачы
- Крэатынін у сутачнай порцыі мачы
- α-амілаза ў сутачнай порцыі мачы
- Панкрэатычная амілаза ў сутачнай порцыі мачы
- Мачавая кіслата ў сутачнай порцыі мачы
- Кальцый у сутачнай порцыі мачы
- Фосфар у сутачнай порцыі мачы
- Калій у сутачнай порцыі мачы
- Натрый у сутачнай порцыі мачы
- Магній у сутачнай порцыі мачы
Пры ацэнцы паказчыкаў у сутачнай порцыі мачы абавязкова павінна быць паказана колькасць мачы, выдзеленая за суткі.
Аналіз мачы па Нечыпаренка
дазваляе больш дакладна вызначыць колькаснае змяшчэнне эрытрацытаў, лейкацытаў і цыліндраў для выяўлення запаленчага працэсу ў мочавыдзяляльнай сістэме.
Проба Зімніцкага
дазваляе ацаніць канцэнтрацыйную функцыю нырак, г.зн. здольнасць нырак да канцэнтравання і развядзення мачы. Для выканання даследавання пацыент на працягу сутак збірае мачу кожныя 3 гадзіны (усяго 8 порцый). У лабараторыі ацэньваюць колькасць і адносную шчыльнасць мачы ў кожнай з 3-гадзінных порцый, сутачны, дзённай і начны дыурэз.
Трохшклянкавая проба
выкарыстоўваецца для ўстанаўлення ўзроўню гематурыі, а таксама ўдакладнення крыніцы лейкацытурыі.
Экспрэс-аналіз на глюкозу і кетоны ў мачы
Гэта экспрэс-дыягностыка неадкладных станаў.
Пры даследаванні параметраў мачы выкарыстоўваецца аналізатар фізіка-хімічных уласцівасцяў мачы Н-800, вытворца Dirui Industrial Co.,Ltd., Кітай, з тэхналогіяй «сухой хіміі» ў спалучэнні з рефрактаметрыяй, турбідыметрыяй і калорыметрыяй, якія забяспечваюць павышаную дакладнасць вынікаў.
Біяхімічнае даследаванне мачы (разавай і сутачнай пробы) выконваецца на сістэме аўтаматызаванай для імуналагічных і фотаметрычных тэстаў: мадэль Cobas 6000, модуль с501, вытворца Roche Diagnostics GMBH., Германія.
Расшыфроўка паказчыкаў аналізу мачы
- Вызначэнне суадносін бялок/крэатынін і альбумін/крэатынін у мачы з'яўляюцца інфарматыўнымі паказчыкамі для маніторынгу станаў выдзяляльнай функцыі нырак у пацыентаў. Даюць дакладную ацэнку экскрэцыі бялкоў і мікраальбуміну з мачой, вызначэнне дадзеных суадносін не схільны да ўплыву гідратацыі.
- Вызначэнне канцэнтрацыі альбуміна ў мачы неабходна для выяўлення на ранніх даклінічных этапах нефрапатыі, якая развіваецца пры парушэнні функцыі мембран клетак клубочка нефрона, г. зн. паталогіі нырачнай тканіны. Альбумін мачы - маркер ацэнкі рызыкі паталогіі нырак і сардэчна-сасудзістых захворванняў. Мікраальбумінурыя - вылучэнне з мачой альбуміна, які перавышае фізіялагічную норму ад 30-300 мг у суткі, гэта ранняя прыкмета парушэння функцыі нырак, калі захворванне яшчэ можа паддавацца медыкаментознаму лячэнню.
- Сутачная пратэінурыя - маркер ацэнкі функцыянальнага стану нырак.
- Сутачнае вылучэнне крэатыніну адносна пастаяннае, залежыць ад масы мышцаў і выдзяляльнай здольнасці нырак. Насычаны жывёльнымі бялкамі рацыён харчавання спрыяе павышанаму выдзяленню крэатыніну з мачой. Вызначэнне яго канцэнтрацыі ў мачы выкарыстоўваецца для дыягностыкі і маніторынгу захворванняў нырак. Крэатынін мае важнае значэнне пры ацэнцы фільтрацыйнай здольнасці нырак.
- Канцэнтрацыя мачавіны у мачы прапарцыйная змяшчэнню бялку ў рацыёне харчавання і залежыць ад хуткасці вывядзення з арганізма азоцістых метабалітаў. Вызначэнне канцэнтрацыі мачавіны ў мачы выкарыстоўваецца для ацэнкі балансу паміж працэсамі утварэння і распаду бялкоў у арганізме — азоцістага балансу.
- Мачавая кіслата, якая выводзіцца з мачой, адлюстроўвае паступленне амінакіслот з ежай і іх распад. Яе вызначэнне ў мачы дазваляе ў многіх выпадках вызначыць прычыны яе павышэння (залішняя прадукцыя мачавой кіслаты ў арганізме або парушэнне яе вывядзення). Выяўленне мачавой кіслаты ў мачы найбольш інфарматыўна праводзіць сумесна з яе вызначэннем у крыві для вызначэння нырачнага клірансу мачавой кіслаты.
- Узровень агульнага кальцыю з'яўляецца паказчыкам раўнавагі працэсаў усмоктвання кальцыя ў кішачніку, абмену ў касцях, рэабсорбцыі (адваротнае ўсмоктванне) і вывядзення ў нырках. Вызначэнне кальцыю ў сутачнай мачы неабходна для аб'ектыўнай ацэнкі метабалізму кальцыю ў арганізме.
- Неарганічны фосфар неабходны для утварэння костак і клетачнага энергетычнага абмену. Для аб'ектыўнай дыягностыкі парушэнняў абмену неарганічнага фосфару неабходна адначасовае вызначэнне яго змяшчэння ў сыроватцы крыві і ў сутачнай мачы.
- Канцэнтрацыя калію у сыроватцы і яго запасы ў арганізме рэгулююцца ныркамі. Вызначэнне калію ў мачы дазваляе ацаніць яго сутачную страту.
- Натрый вылучаецца з арганізма праз ныркі. Яго выдзяленне рэгулюецца гармонамі кары наднырачнікаў і задняй долі гіпофізу, цэнтральнай нервовай сістэмай і залежыць ад рН крыві, колькасці натрыю, які ўводзіцца ў арганізм, і стану нырак.
- Вызначэнне актыўнасці альфа-амілазы ў мачы пры вострым панкрэатыце малаінфарматыўнае, так як фермент змяшчаецца ў слінных залозах, падстраўнікавай залозе, тоўстым кішачніку, шкілетных мышцах, нырках, лёгкіх, яечніках, матачных трубах, прадсталёвай залозе.
- Вызначэнне канцэнтрацыі панкрэатычнай амілазы пры вострым панкрэатыце валодае большай спецыфічнасцю, чым вызначэнне альфа амілазы. Мае дыягнастычную каштоўнасць у пасляаперацыйным перыядзе на органах брушной поласці з мэтай ранняй дыягностыкі ўскладнення – пасляаперацыйнага панкрэатыту.
- Глюкоза ў мачы, якая перавышае фізіялагічную норму (0-0,8 ммоль/л), з'яўляецца пры паталогіі нырак, эндакрыннай сістэмы, пабочным дзеянні лекаў, атручваннях, ускладненым ходзе цяжарнасці.
- Даследаванне ўзроўню магнію ў мачы выкарыстоўваюць у комплекснай ацэнцы рызыкі камнеўтварэння. У мачы іёны магнію дзейнічаюць як інгібітар утварэння соляў кальцыю. Даследаванне сутачнай экскрэцыі магнію з мачой найбольш дакладна адлюстроўвае ўзровень яго выдзялення ныркамі.
- Выяўленне колькасці іёнаў хлору у сутачнай порцыі мачы, неабходнае для ўдакладнення прычын парушэнняў водна-электралітнага і кіслотна-шчолачнага абмену.
Даследаванне калу
З мэтай аптымізацыі працэсу даследавання на яйкі і лічынкі гельмінтаў, прасцейшых і іх цыст, павышэння ўзроўню выяўлення паразітаў, паляпшэння іх візуалізацыі ў лабараторыі выкарыстоўваюцца аднаразовыя канцэнтратары для кішачных паразітаў.
Капраграма
(фізіка-хімічныя ўласцівасці і мікраскапія кала) - лабараторнае даследаванне экскрэментаў чалавека з мэтай дыягностыкі захворванняў органаў стрававання. З дапамогай капралагічнага даследавання можна ацаніць: ферментатыўную актыўнасць страўніка, здольнасць страўніка ператраўліваць, кішачніка, падстраўнікавай залозы, наяўнасць запаленчага працэсу ў кішачніку
Выяўленне схаванай крыві ў кале
гэта аналіз кала, які праводзіцца ў мэтах выяўлення схаванага крывацёку з розных аддзелаў страўнікава-кішачнага тракту.
Вызначэнне кальпратэкціну ў кале
Колькаснае вызначэнне кальпротектина дазваляе дыягнаставаць запаленчыя захворванні кішачніка, праводзіць дыферэнцыяльную дыягностыку з сіндромам раздражнёнай кішкі і іншымі прычынамі боляў у жываце, для прафілактычнага абследавання здаровых людзей.Даследаванне макроты
Агульны аналіз макроты (фізіка-хімічныя ўласцівасці і мікраскапія макроты)
лабараторнае даследаванне, якое дазваляе ацаніць характар, агульныя ўласцівасці і мікраскапічныя асаблівасці макроты і дае ўяўленне аб паталагічным працэсе ў дыхальных органах.
Выяўленне мікабактэрый туберкулёзу (КУБ)
- мікраскапічнае вызначэнне мікабактэрый туберкулёзу ў макроте. Дадзены від даследавання праводзіцца толькі пасля кансультацыі ўрача-тэрапеўта або ўрача-пульманолага з выдачай накіравання на даследаванне.
Даследаванне аддзяляемага мочапалавых органаў - гэта даследаванне, якое дазваляе дыягнаставаць мочапалавыя інфекцыі, так як яго вынікі паказваюць адсутнасць або наяўнасць запаленчага працэсу ў мочапалавых органах і ступень яго развіцця.
Даследаванне аддзяляемага мочапалавых органаў - гэта даследаванне, якое дазваляе дыягнаставаць мочапалавые інфекцыі, так як яго вынікі паказваюць на адсутнасць або наяўнасць запаленчага працэсу ў мочапалавых органах і ступень яго развіцця.
Мазок на флору (жанчына)
- гэта даследаванне, дазваляе вызначыць склад мікрафлоры мочапалавых органаў жанчыны (урэтры, похвы і цэрвікальнага канала), колькасць лейкацытаў, эпітэлія і іх суадносіны, колькасць слізі і марфалагічны тып бактэрый, а таксама выявіць шэраг спецыфічных узбуджальнікаў.
Мазок на флору (мужчына)
- мікраскапічнае даследаванне урагенітальнага мазка ў мужчын дазваляе вызначыць склад мікрафлоры мочаспускальнага канала (урэтры), выявіць запаленне ў урэтры (урэтрыт), а таксама шэраг спецыфічных узбуджальнікаў.
Даследаванне соку прастаты
- асноўнае даследаванне, якое прызначае уролаг пры падазрэнні на захворванне прастаты. Гэта нескладаны ў правядзенні, але вельмі інфарматыўны спосаб.
- Мікраскапія соку прадсталёвай залозы
- Вызначэнне ДНК Chlamydia trachomatis ў соку прастаты метадам ПЛР у рэжыме рэальнага часу
- Вызначэнне ДНК Trichomonas vaginalis ў соку прастаты метадам ПЛР ў рэжыме рэальнага часу
Паразіталагічныя даследаванні праводзяць з мэтай выяўлення ўзбуджальнікаў паразітарных хвароб.
- Выяўленне цыст лямблій ў кале
- Выяўленне яек гельмінтаў у кале
- Саскрэб на энтэрабіёз
- Даследаванне крыві на малярыйных паразітаў
Даследаванне цэрэбраспінальнай вадкасці (ліквару) дазваляе ацаніць стан цэнтральнай нервовай сістэмы. Даследаванне прызначаецца толькі ўрачом пры падазрэнні на наяўнасць паталагічнага працэсу ў ЦНС.
Даследаванне выпатных вадкасцяў выкарыстоўваецца для дыягностыкі розных захворванняў, якія суправаджаюцца утварэннем транссудатаў і экссудатаў, а таксама для манітарыравання праведзенага лячэння інфекцыйных і пухлінных працэсаў. Даследаванне прызначаецца толькі ўрачом.
Даследаванне сінавіальнай вадкасці з апісаннем яе фізіка-хімічных уласцівасцяў, вызначэннем канцэнтрацыі біяхімічных аналітаў ў ёй, і характарыстыкай клетачных элементаў, якія праводзяцца для дыягностыкі розных запаленчых захворванняў суставаў і дыстрафічных працэсаў.
ПАДРЫХТОЎКА ДА АНАЛІЗУ
Падрыхтоўка да здачы аналізу мачы
Падрыхтоўка да здачы аналізу кала
Падрыхтоўка да даследавання макроты
ЯК ЗДАЦЬ АНАЛІЗ
- У рэгістратуры заключыць дагавор на аказанне платных паслуг (калі ёсць накіраванне ад урача – паказаць медрэгістратару)
- Аплаціць кошт у касе РКМЦ або праз АРІП
- Здаць аналіз.
Матэрыял для даследаванняў прымаецца ў планавым рэжыме: панядзелак-пятніца з 7:30 да 11:00, субота з 9:00 да 11:00 (у суботу прыём аналізаў ажыццяўляецца па папярэднім запісе праз Кантакт-цэнтр). Вынікі даследаванняў даступныя для ўрача і пацыента з 15:00 у той жа дзень.
- Гематалагічныя даследаванні
- Агульнаклінічныя даследаванні
- Даследаванне сістэмы гемастазу
- Імунагематалагічныя даследванні
- Аналіз газаў крыві і яе кіслотна-шчолачнага стану
- Даследаванне нізкага ўзроўню гемаглабіну ў крыві
- Біяхімічныя даследаванні
- Даследаванне канцэнтрацыі вітамінаў
- Іммуналагічныя даследаванні
- Даследаванне на маркеры аутаіммунных захворванняў
- Алергадыягностыка
- Даследаванне канцэнтрацыі онкамаркераў
- Маніторынг цяжарнасці і прэнатальнай дыягностыкі
- Даследаванне на инфекции
- Дыягнастычныя лабараторныя профілі
- Гарманальныя даследаванні